Συνεχίζουμε το αφιέρωμα μας στους κι..." /> Οι 20 κινηματογραφικοί μονόλογοι που όλοι σιγοψιθυρίσαμε…(μέρος β΄) – Smassing Culture

Cinema

Published on Απρίλιος 3rd, 2018 | by admin

0

Οι 20 κινηματογραφικοί μονόλογοι που όλοι σιγοψιθυρίσαμε…(μέρος β΄)

Συνεχίζουμε το αφιέρωμα μας στους κινηματογραφικούς μονόλογους που σημάδεψαν το σινεμά αλλά και εμάς τους ίδιους. Για το μέρος α΄ εδώ

10. Seize The Day – Dead Poets Society (1989)

Ο Robin Williams ήταν ένας μοναδικός καλλιτέχνης. Από τη μία,κωμικός όπως ένα μικρό παιδί και από την άλλη ένας άσσος του δράματος, με τις ποικίλες ικανότητές του υπήρξε πάντοτε για τους θεατές το ασφαλές καταφύγιο της μεγάλης οθόνης. Έτσι, με την ευφράδεια του υπηρέτησε με εξαιρετικό τρόπο την τέχνη του λόγου είτε με το χιούμορ του στο Good Morning, Vietnam (1987) είτε με την ειλικρίνειά του στο Good Will Hunting (1998). Όσο αξιομνημόνευτοι και αν είναι οι μονόλογοι αυτοί, έρχονται πάντα πίσω από το «βαρύ πυροβολικό» που είναι το » Seize The Day» από το Dead Poets Society του 1989.

Υποδυόμενος τον άτακτο καθηγητή John Keating, ο Williams παραδίδει ένα δυνατό κήρυγμα από την πρώτη του ημέρα, που θα εμπνεύσει όλους όσους δεν είναι ήδη «λίπασμα για τα κυπαρίσσια». Η θνητότητα του ανθρώπου είναι το επίκεντρο όλης του της ομιλίας και αποτελεί μια ξένη ιδέα για την ομάδα των νεαρών αγοριών στην οποία την παρουσιάζει.

Παραθέτοντας τα πρόσωπα του παρελθόντος μπροστά τους, ο K. Keating προκαλεί το καθένα να αδράξει τη μέρα και να τιμήσει την κληρονομιά τους. «Είμαστε τροφή για σκουλήκια, παλικάρια», λέει ο καθηγητής, σαν να αναγκάζεται να τους προσγειώσει από τις υπερβολικές προσδοκίες τους. Μπορούμε σίγουρα να πούμε ότι έκανε καλή αρχή.

9. All Men Are Created Equal – To Kill A Mockingbird (1962)

Ο Atticus Finch είναι ένας από τους αληθινούς ήρωες της σύγχρονης μυθοπλασίας. Ένας ελεύθερος πατέρας που υπερηφανεύεται για τη δουλειά του, ο ημι-αυτοβιογραφικός απολογισμός του Harper Lee δημιούργησε έναν πυλώνα ακεραιότητας, έναν χαρακτήρα που δεν θέλει να παραβεί την ηθική του.

Χρειάστηκε ένας ηθοποιός με το μέγιστο πάθος για να υποδυθεί και να μετουσιώσει μια τέτοια προσωπικότητα και ο Gregory Peck το επιτυγχάνει στο μέγιστο σε ένα ρόλο που θα αποδειχθεί ως ο καθοριστικός ρόλος του στην μεγάλη οθόνη. Η Harper ήταν τόσο ευχαριστημένη με την ενσάρκωση του ρόλου της που σε πραγματικό χρόνο, έκανε δώρο στον Peck το χρυσό ρολόι του πατέρα της, μια δικαιολογημένη αντίδραση, δεδομένης της δύναμης της ομιλίας του στην τελική σκηνή.

Κολλημένος στον τοίχο και έχοντας χάσει την εύνοια των ενόρκων, ο δικηγόρος από το νότο Finch, κάνει μια τελική έκκληση για να σώσει τη ζωή του έγχρωμου Tom Robinson (Brock Peters). Σε λίγα λεπτά, ο εμπειρογνώμονας βελονισμού εξηγεί με υπερβολική ακρίβεια γιατί «αυτή η υπόθεση δεν θα έπρεπε ποτέ να βρεθεί στο δικαστήριο”.

Η λογική οδηγεί το δρόμο, όμως, πολύ σύντομα, ο Finch σπάει το τείχος της συμπάθειας και ωθεί τους συμπολίτες του να πάρουν μια αληθινή, δίκαιη απόφαση. «Όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ίσοι», λέει δυνατά. Τέτοια ιδεώδη δεν πρέπει να θεωρούνται φανταστικά , αλλά να είναι μια «ζωντανή, πραγματικότητα που υφίσταται!» διαλύoντας τα λάθη του χθες και παρέχοντας την αρμονία του αύριο. Ο Atticus Finch είδε το μέλλον και αυτή η συναρπαστική σκηνή είναι η απόδειξη.

8. Το Diner – Thief (1981)

«Πρέπει να ξεχάσεις το χρόνο», εξηγεί ο Frank, που βρίσκεται συνεχώς πίσω από έναν πάγκο ενός εστιατορίου,έχοντας την προσοχή μιας ξανθιάς σεξοβόμβας, της Jessie. «Πρέπει να φτάσεις στο σημείο όπου τίποτα δεν σημαίνει τίποτα», συνεχίζει, παρουσιάζοντας εκτενώς την νοοτροπία ενός ανθρώπου που επέζησε μια δεκαετία στη φυλακή.

Ως ο «επίτιμος» απατεώνας στην ταινία Thief του 1981,ο Frank είναι ο προστάτης άγιος όλων όσων έκαναν καριέρα από την εγκληματικότητα, μια περίπτωση που ερευνήθηκε μέχρις εσχάτων από τον αρχάριο συγγραφέα/σκηνοθέτη Michael Mann. Ο John Seybold, o κλέφτης που γίνεται συγγραφέας (Frank Hohimer) ήταν μια σπουδαία έμπνευση, αν και αναμφισβήτητα η δουλειά του Mann και του ηθοποιού James Caan είναι αυτή που ανυψώνει αυτή την καθοριστική στιγμή για την καριέρα του.

Ξεκινώντας ως μια παράξενη αλληλεπίδραση μεταξύ των δύο, ο Frank και η Jessie ανακαλύπτουν γρήγορα μια συγγενή σύνδεση. Η Jessie, μια γυναίκα που κατάφερε να σηκωθεί ουκ ολίγες φορές, και ο Frank, ένας άντρας που θέλει να αναπληρώσει τον χαμένο χρόνο. Η ποιητική του στάση πάνω σε έναν καυγά στην φυλακή κατέληξε άσχημα, και ο γοητευτικός ηθοποιός τα δίνει όλα για να σωθεί. Η απόγνωση που βρίσκεται πίσω από τις γραμμές αυτές «δεν μπορώ να δουλέψω αρκετά γρήγορα για να προλάβω» οι οποίες ενισχύουν τη δυναμική του. Σίγουρος, αλλά και ανασφαλής, είναι μια στιγμή που χαρακτηρίζεται ως η καλύτερή του Caan στην ταινία. Είναι δύσκολο να διαφωνήσει κανείς μαζί του.

7. I Coulda Been a Contender – On The Waterfront (1954)

Οι μονόλογοι ήταν το τέλειο όπλο για έναν άντρα όπως ο Marlon Brando. Αυτός ο άντρας κυριαρχούσε στη σκηνή , και αυτό του το χάρισμα ξεχείλιζε σε αυτή την σκηνή από το On The Waterfront (1954).

Χωμένος στο πίσω κάθισμα με τον αδελφό του Τσάρλι (Rod Steiger), ο πληγωμένος μποξέρ βγάζει τα γάντια του ηττημένου και δίνει στον κοκκαλιάρη αδελφό του να καταλάβει μια και καλή. Η πικρία ξεχειλίζει από κάθε συλλαβή που βγαίνει από το χυδαίο στόμα του, φωνάζοντας του για τις στημένες συμμετοχές στο ring ενώ παράλληλα ψάχνει την εύνοια και αποδοχή του Charlie, που προσπαθεί με μισή καρδιά να τον υποστηρίξει.

Ακόμα και τότε, η πλευρά αυτή της πικρίας του Brando μεταμορφώνεται σε εκείνη ενός φοβισμένου μικρού αδελφού, που θέλει μόνο την έγκριση του ινδάλματός του. «Θα μπορούσα να είμαι υποψήφιος, θα μπορούσα να είμαι κάποιος» λέει περίφημα, «αντί ένας αλήτης, που είμαι τώρα».

Οι ματιές που ανταλλάσσονται βαραίνουν το σκηνικό με θλίψη, ένα επίτευγμα που ενισχύεται από το παθητικά θλιβερό «Εσύ είσαι ο αδερφός μου Charlie, θα έπρεπε να με προσέχεις». Παρά τις όποιες πολιτικές πτυχές του On The Waterfront, η έμφαση της Elia Kazan σε δύο μικρά αγόρια στο πίσω κάθισμα ήταν αυτό που ήθελε να αναδείξει στην πραγματικότητα, τη δοκιμασία του χρόνου.

6. Always Be Closing – Glengarry Glen Ross (1992)

Η ηθική περνάει σε ένα εντελώς νέο επίπεδο με το Glengarry Glen Ross, το δράμα του 1992, να θεωρείται ως μια λυτρωτική ταινία ως προς την ηθοποιία στην μεγάλη οθόνη. Δουλεύοντας ένα σενάριο του David Mamet, η ταινία απεικονίζει ένα θορυβώδες τμήμα πωλήσεων που αγωνίζεται να παραμείνει στη ζωντανό, είτε πρόκειται για καλλιτέχνες με μεσαίες επιδόσεις (Jack Lemmon, Alan Arkin),είτε για συντριπτικά διευθυντικά στελέχη (Kevin Spacey) ή για θερμοκέφαλους καταγγέλλοντες (Ed Harris).

Αυτή η άσχημη κατάσταση αναγκάζει το μεγάλο κεφάλι της επιχείρησης να στείλει τον Blake (Alec Baldwin) να κινήσει τα γρανάζια των υπαλλήλων με τον πιο βίαιο λεκτικά τρόπο που μπορεί να φανταστεί κανείς.

Ο Baldwin είναι μια αποκάλυψη στη σύντομη εμφάνισή του. Επικρίνοντας τον εμπνευσμένο διάλογο του Mamet σαν μια ακονισμένη λεπίδα, καλύπτει κάθε κενό του και στέκεται μπροστά του με απερίσκεπτη χαρά. «Οι μέτριοι με καλούν και γίνονται εμμονικοί, οι επιτυχημένοι μου τηλεφωνούν για συμβουλές», λέει πριν αλλάξει θέμα και αναφερθεί στο ρολόι του και στην χρησιμότητα που έχουν οι μπάλες από ορείχαλκο. «Ο καφές είναι για αυτούς που μπορούν να κλείσουν συμφωνίες», για τον κόσμο του Blake και αυτή του η παραδοχή είναι ταυτόχρονα μια γροθιά στο στομάχι τόσο ντροπιαστική όσο και εμπνευσμένη κατά έναν περίεργο τρόπο. «Έχω την προσοχή σας, τώρα;»

5. Mad As Hell – Network (1976)

Mad As Hell. Σίγουρα, είναι προφανές από τον τίτλο, ότι η θλιβερή αποκάλυψη του Sidney Lumet κορυφώνεται με αυτή το εμπνευσμένο δριμύ κατηγορώ κατά του Αμερικανικού Ονείρου. Ενσαρκωμένο από έναν εξαιρετικά γοητευτικό άντρα, αυτός ο τηλεοπτικός «καυγάς» διαδραματίζεται αφού ο κεντρικός παρουσιαστής Howard Beale (Peter Finch) έχει ενημερωθεί για την απόλυση του εντός δύο εβδομάδων.

Ένα γεμάτο σενάριο από τον εξαίρετο Paddy Chayefsky, η ταραχή του Beale σχετικά με το status quo της Αμερικής είναι εξαιρετικά προφητική, δεδομένου ότι χρονικά βρισκόμαστε στο 1976. «Ο αέρας είναι ακατάλληλος για να τον εισπνεύσουμε και το φαγητό μας είναι ακατάλληλο για να το φάμε», φωνάζει ο παρουσιαστής στους θεατές του, πριν μιλήσει για βίαια εγκλήματα και ανθρωποκτονίες σαν να λέει ότι «έτσι θα έπρεπε να είναι τα πράγματα!»

Η δεικτική μετάδοση του Finch γίνεται όλο και πιο τρομακτική, όταν συνειδητοποιούμε την εγκυρότητα των λεγομένων του – μια πλύση εγκεφάλου της οποίας το περιεχόμενο μας χαλαρώνει, ενώ οι υπάρχουσες δυνάμεις λειτουργούν κάνοντας τον Θεό. Μέχρι τη στιγμή που ο Beale σπάει το συμβόλαιό του λέει «Είμαι τόσο θυμωμένος, και δεν πρόκειται να το ανεχτώ πλέον!» Το Network χτυπάει μια φλέβα η οποία ακόμα δεν έχει καταφέρει να επουλωθεί.

4. Ezekiel 25:17 – Pulp Fiction (1994)

Το Pulp Fiction του Quentin Tarantino (1994) βρίθει μονολόγων. Η αρχική σκηνή που εμφανίζεται το Big Kahuna του Samuel L. Jackson ή ο μονόλογος του Christopher Walken, που αναμφισβήτητα πέρασε από πολλαπλές οντισιόν κατά τις δεκαετίες που ακολούθησαν.

Αλλά ακόμα παρά πέρα από αυτά τα εξαιρετικά σημεία της ταινίας βρίσκεται το φινάλε. Μια ανατρεπτική μεταφορά όλων, που βρίσκει τον Jackson να συνοψίζει τη σκληρή και εκτενώς εκφραστική στάση του ζωντανού χαρακτήρα του Pulp Fiction. Υποδυόμενος έναν πατέρα στη Disneyland και ρίχνοντας τα πυρά του κατά του άτυχου Tim Roth, ο υποψήφιος για Όσκαρ παραθέτει λεκτικά στη μεγάλη οθόνη ένα τόσο αποκαλυπτικό και εντελώς φρέσκο νόημα.

Βρίσκεται σε μια «μεταβατική περίοδο», ο Jules Winfield του Jackson συντηρεί τα πυρά της μάχης με σκοπό να βγάλει κάποια πράγματα από μέσα του. Με το όνομα Ιεζεκιήλ 25:17, χρησιμοποιεί αυτό το φανταστικό χωρίο από την Βίβλο, που σημαίνει κακό για αυτόν που βρίσκεται απέναντι από την κάννη του όπλου του . Ο Winfield παραδέχεται ότι ποτέ δεν ήξερε τι ακριβώς σήμαινε αυτό το απόσπασμα της Βίβλου μέχρι σήμερα που βρίσκεται αντιμέτωπος με την «τυραννία των κακών ανθρώπων» ενώ προσπαθεί να είναι ο βοσκός σε έναν αδύναμο κόσμο. Μια βαθιά και περίεργη προσέγγιση. Μπορούμε να πούμε ότι σίγουρα μιλάμε για μια από τις εξαιρετικότερες στιγμές του Tarantino.

3. Filibuster – Mr. Smith Goes to Washington (1939)

Πολλοί από τους μονολόγους αυτής της λίστας ασχολούνται άμεσα με την πιο άσχημη πλευρά της ανθρωπότητας. Ως εκ τούτου, είναι αναζωογονητικό να συναντήσει κάποιος μια τόσο αβάσταχτα αισιόδοξη ομιλία, όπως αυτή του James Stewart στην ταινία Mr. Smith Goes To Washington (1939).

Δουλεύοντας για δεύτερη φορά με τον σκηνοθέτη Frank Capra, ο αμήχανος υπερβολικά λεπτός ηθοποιός από τη Δύση αναλαμβάνει τον ρόλο του με απερίγραπτο ενθουσιασμό και πουθενά δεν είναι πιο απτή αυτή του η γοητεία από το φινάλε της ταινίας. Αναγκασμένος να σταθεί στα πόδια του έως ότου το όνομά του σβηστεί από το σκάνδαλο, ο ανεμπόδιστος γερουσιαστής χρησιμοποιεί κάθε αμερικανικό ιδεώδες που έχει στη φαρέτρα του, μέχρι και να απαγγείλει αποσπάσματα από το σύνταγμα.

Καθώς κάθε ελπίδα εξασθενεί και ο Smith απελπίζεται, το κύκνειο άσμα του είναι αυτό που αγγίζει τη ρίζα του προβλήματος. Σε έναν κόσμο που είναι εύκολα επιρρεπής στην ανειλικρίνεια, το να βλέπουμε έναν χαρακτήρα, φανταστικό ή όχι, να κάνει κάτι για να υπερασπιστεί την ακεραιότητά του, είναι εντελώς εμπνευσμένο. «Κάποιος θα με ακούσει», λυγίζει πριν καταρρεύσει στο πάτωμα της επιτροπής. Εβδομήντα χρόνια αργότερα, οι άνθρωποι εξακολουθούν να ακούνε.

2. The Indianapolis – Jaws (1975)

Μονόλογοι όπως αυτοί γράφονται μόνο μία φορά. Ένας στενός φίλος του σκηνοθέτη Steven Spielberg, ο Milius έφτιαξε έναν χαρακτήρα επηρεασμένο από τον Heming που ολοκλήρωσε και ωφέλησε τον χαρακτήρα του Quint.

Ως εκ τούτου, τα τρία τέταρτα μιας σελίδας μετατράπηκαν σε έναν μικρό μονόλογο , τον οποίο ο ηθοποιός Robert Shaw ζήτησε να ξαναγράψει ο ίδιος πριν από τα γυρίσματα. Το τελικό προϊόν, ο συνδυασμός τριών ταλέντων, περιλαμβάνει μια σκηνή που είναι πραγματικά αξέχαστη.

Ο Shaw, κοινωνικός από τη φύση του, καθώς όλα αποκαλύπτονται συναντά έναν Βρετανό με ιρλανδική προφορά και του αφηγείται την ιστορία της Indianapolis σαν μια ιστορία τρόμου. Άνθρωποι που ρίχνονται στη θάλασσα, και αγωνίζονται να απομακρύνουν τους καρχαρίες. «Μερικές φορές ο καρχαρίας θα φύγει μακριά, μερικές φορές όμως δεν θα φύγει», μοιράζεται, πριν την κλιμάκωση, εικόνες πολύ θλιβερές για να τις φανταστούμε.

Μέχρι σε αυτό το σημείο της ταινίας, ο Quint δεν είναι τίποτα παραπάνω από έναν σκληρό άκαμπτο καπετάνιο, έναν μηδενιστή της θάλασσας, που δεν θέλει τίποτα άλλο από το να σκοτώσει καρχαρίες με ένα μαχαίρι. Αλλά μέχρι αυτό το σημείο, τη στιγμή δηλαδή του λεκτικού διαλογισμού του, μέχρι και τότε είναι που ο χαρακτήρας (και ο μονόλογός του) μετατρέπονται σε μια ταινία μύθος.

1. Final Speech – The Great Dictator (1940)

Από πού να ξεκινήσει κανείς με αυτή την ομιλία; Ο Charlie Chaplin, ένας ηθοποιός γνωστός για την αφοσίωσή του στον βουβό κινηματογράφο, έδωσε τελικά στην τέχνη, την πιο ισχυρή ανάπτυξη του διαλόγου μέχρι σήμερα. Ως φινάλε στο πολιτικό έργο του The Great Dictator (1940), αυτός ο παθιασμένος λόγος προέρχεται από τον The Barber, έναν πενιχρό εργαζόμενο που μπερδεύεται με τον δικτάτορα της Tomainia: Adenoid Hynkel.

Οι παραλληλισμοί με τον Hitler είναι προφανείς, από τις «άψογες» ομιλίες τους μέχρι και την πολύ συγκεκριμένη στάση που αυτοί οι δυο άντρες είχαν κοινή. Με αυτό το κακώς καταγεγραμμένο πορτρέτο, ο Τσάπλιν αντιμετωπίζει την επικείμενη φρίκη του Τρίτου Ράιχ με τον μεγαλύτερο ενοποιητή της ανθρωπότητας: την αγάπη.

Είναι απλά πανέμορφο. «Σκεφτόμαστε πάρα πολύ και αισθανόμαστε πολύ λίγα», προειδοποιεί χονδροειδώς τον σύγχρονο άνθρωπο, προτού βρεθεί αντιμέτωπος με τα παθιασμένα κλασσικά υποσχόμενα ότι «όσο οι άνθρωποι πεθαίνουν, η ελευθερία δεν θα χαθεί ποτέ».

Ο Chaplin, ένας βετεράνος της οθόνης για πάνω από τριάντα χρόνια, είχε μουρμουρίσει ελάχιστα λόγια, κάνοντας την ανατίναξη αυτής της ιδεολογίας ακόμα πιο συγκλονιστική. Θα ισχυριζόταν αργότερα ότι αν γνώριζε την έκταση του ναζιστικού κακού εκείνη την εποχή, δεν θα είχε κάνει ποτέ αυτή την ταινία. Ευτυχώς, το έκανε και ο κόσμος θα έχει για πάντα αυτά τα όμορφα λόγια για να αγωνίζεται και να πηγαίνει μπροστά.

αρχικό κείμενο

Tags: , , , , , , , , , , , , , ,


About the Author



Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Back to Top ↑