Η Αθήνα της κλασσικής αρχαιότητας αποτελεί μέχρι σήμερα ένα απ’ τα πιο ισχυρά δημοκρατικά σύμβολα στο δυτικό κόσμο. Η εκ νέου ανακάλυψή της, κατά την εποχή της Αναγέννησης, της προσέδωσε ένα σημασιολογικό φορτίο που ενέπνευσε ριζοσπαστικά ρεύματα σκέψης, εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα και νεωτερικά κράτη. Με την εξιδανίκευση του παρελθόντος (που έχει τις ρίζες της αφενός στην πρόσληψή του από τη Δύση και αφετέρου στο θεμελιακό για τη συγκρότηση του ελληνικού κράτους εθνικιστικό αφήγημα της συνέχειας του ελληνικού έθνους) ουσιαστικά κατασκευάστηκε ένα εξίσου ωραιοποιημένο αφήγημα μίας αρχαίας Αθήνας, που πλέον όταν αναφέρεται στη δημόσια σφαίρα, περισσότερο θυμίζει καρικατούρα των σύγχρονων δυτικών κρατών παρά ένα φαινόμενο της αρχαιότητας. Για του λόγου το αληθές, μπορεί κανείς να παρακολουθήσει το πρώτο μέρος (περίπου τα πρώτα δέκα λεπτά) της πρόσφατης ομιλίας του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Κογκρέσο, προκειμένου να αντιληφθεί την ιδεολογικοποιημένη χρήση του παρελθόντος μέσω της επιτηδευμένης χρήσης εννοιών και γεγονότων. Σαν σε διαφήμιση του Υπουργείου Τουρισμού, ο πρωθυπουργός της χώρας στο λόγο του χρησιμοποιεί το παρελθόν σαν τουριστική ατραξιόν, αναφέροντας ίσως περισσότερες ελληνικές λέξεις κι απ’ τον Nick Portokalos, ο οποίος επιχειρώντας να αποδείξει ότι όλες οι λέξεις έχουν ελληνική ρίζα, στον εξίσου αλησμόνητο λόγο του στον ομώνυμο γάμο της ταινίας Γάμος αλά… ελληνικά κατέληγε ότι we are all different, but at the end we are all fruits αφού η μία οικογένεια ονομαζόταν Portokalos και η άλλη Miller (=μήλο).
Η Σκιά της Ακρόπολης του Κωνσταντίνου Σκλαβενίτη είναι ένα κόμικ στριπ του οποίου η δράση εκτυλίσσεται στην αρχαία Αθήνα. Οι πρωταγωνιστές του φέρουν ένα κράμα χαρακτηριστικών, εμπνευσμένων τόσο από το παρελθόν όσο και από το παρόν. Για παράδειγμα ο Δάσκαλος είναι εμπνευσμένος από την αρχετυπική φιγούρα των φιλοσόφων – διδασκάλων της αρχαίας Αθήνας, ο οποίος όμως έχει μία ροπή στις απολαύσεις που παραπέμπει στη σύγχρονη εποχή (ίσως και στη ρωμαϊκή περίοδο). Από την άλλη ο Ανώνυμος Αθηναίος, ο οποίος είναι και ο βασικός πρωταγωνιστής των ιστοριών είναι ένας απόλυτα σύγχρονος ήρωας, ένας νέος κατακυριευμένος από το άγχος να κάνει κάτι για να ξεχωρίσει και να εξασφαλίσει την υστεροφημία του. Φαίνεται ότι ο δημιουργός έχει έναν διττό στόχο: αφενός να σατιρίσει τη σύγχρονη εποχή και αφετέρου να παρωδήσει την αρχαιότητα στην οποία είναι τοποθετημένα και -ίσως ακριβέστερα- την αντίληψη που έχουμε σήμερα γι’ αυτήν.
Ο δημιουργός (μέσω του Φαίδρου, του γκρινιάρη συμπρωταγωνιστή του Ανώνυμου) μας προειδοποιεί ήδη απ’ τις πρώτες σελίδες ότι δεν πρέπει να περιμένουμε να μάθουμε ιστορία στις σελίδες αυτού του comic. Σκοπός του είναι η παρωδία, όχι η μελέτη και η έγκυρη αναπαράσταση της αρχαιότητας. Μάλιστα, ίσως η συχνή χρήση αναχρονισμών να λειτουργεί (πέραν του χιουμοριστικού τους σκοπού) και ως μία υπενθύμιση του δημιουργού ως προς τη φύση του έργου του. Παρόλα αυτά, οι σημειώσεις των τελευταίων σελίδων, στις οποίες ο σκιτσογράφος αποκαλύπτει τις πηγές έμπνευσης ορισμένων θεμάτων των ιστοριών του, μαρτυρούν ότι πρόκειται για ένα πολύ φιλόδοξο και εξαιρετικά καλοδουλεμένο έργο, το οποίο μόνο παρεμπιπτόντως δεν τοποθετείται στην αρχαία Αθήνα. Τα ζητήματα τα οποία αναδεικνύονται, είτε αναφέρονται στο παρελθόν, είτε στο παρόν, αναδεικνύουν ως επί το πλείστον διαχρονικά στοιχεία, πάντοτε με χιούμορ και περιπαικτική διάθεση.
Το σχέδιο του Σκλαβενίτη στη Σκιά της Ακρόπολης εντυπωσιάζει με το μινιμαλισμό του. Τα πρόσωπα των πρωταγωνιστών είναι σχηματικά αποδοσμένα, ενώ και στο φόντο συχνά επικρατεί η μονοχρωμία. Όπως συμβαίνει και στις γελοιογραφίες του, ο Σκλαβενίτης καταφέρνει με λίγα υλικά, με τις απαραίτητες γραμμές και χωρίς περιττά φτιασιδώματα, να ευχαριστεί το αναγνωστικό μας μάτι, στρέφοντας την προσοχή μας κυρίως στους διαλόγους.
Η σειρά με πρωταγωνιστή τον Ανώνυμο Αθηναίο έχει παρελθόν στα ελληνικά κόμικς. Τα στριπάκια της δημοσιεύονταν για χρόνια διαδικτυακά στο socomic, ενώ είχαν συγκεντρωθεί σε δύο τόμους, εκ των οποίων ο πρώτος τυπώθηκε το 2017 απ’ τις εκδόσεις Jemma Press και ο δεύτερος το 2019 απ’ την Comicdom-Press. Πλέον, ο συγκεντρωτικός τόμος που κυκλοφόρησε απ’ τις εκδόσεις Comicdom-Press περιλαμβάνει όλα τα προηγούμενα τεύχη και επιπλέον το τρίτο μέρος της τριλογίας, το οποίο είναι εντελώς καινούριο, αφού είναι και το μόνο του οποίου δεν προηγήθηκε η διαδικτυακή κυκλοφορία. Μάλιστα η συγκυρία στην οποία κυκλοφόρησε η τριλογία δεν είναι τυχαία, καθώς συνδυάστηκε με την ανακήρυξη του Κωνσταντίνου Σκλαβενίτη ως τιμώμενου καλλιτέχνη του Comicdom-Con Athens 2022. Σε αυτό το πλαίσιο, το φεστιβάλ διοργάνωσε μία ενδιαφέρουσα τριήμερη έκθεση έργων του καλλιτέχνη στην είσοδο της Ελληνοαμερικάνικης Ένωσης, ενώ πριν λίγες ημέρες εγκαινιάστηκε αναδρομική έκθεση στο Ψηφιακό Μουσείο Κόμικς, την οποία δεν πρέπει να χάσετε την ευκαιρία να επισκεφτείτε.
